มาทำความรู้จักกีฬาภูมิปัญญาไทย

ประเทศไทยของเรานั้นเป็นประเทศที่มีวัฒนธรรมที่หลากหลายมากๆ แต่ละภาคมีวัฒนธรรมเฉพาะที่เป็นเอกลักษณ์ของตัวเอง อย่างภูมิปัญญาก็เนสิ่งหนึ่งที่ท้องถิ่นคิดขึ้นมาเฉพาะถิ่นของตัวเอง เช่น กีฬาภูมิปัญญาไทย คือการเล่นเกมกีฬาและศิลปะการต่อสู้ป้องกันตัวที่ปฏิบัติกันอยู่ในประเทศและมีเอกลักษณ์สะท้อนวิถีไทย ซึ่งเราสามารถแบ่งได้ 3 ประเภท คือ การละเล่นพื้นบ้าน กีฬาพื้นบ้าน และศิลปะการต่อสู้ป้องกันตัว วันนี้เรามาดูรายละเอียดของแต่ละประเภทกันเลยว่าแตกต่างกันอย่างไรบ้าง  

1. การเล่นพื้นบ้าน หมายถึง กิจกรรมที่ทำด้วยความสมัครใจ ตามลักษณะเฉพาะของท้องถิ่น เพื่อให้เกิดความสนุกสนานเพลิดเพลิน เกิดความรักและความสามัคคีในหมู่คณะ ๒. กีฬาพื้นบ้าน หมายถึง การเล่นที่มีลักษณะแข่งขันมีผลแพ้ชนะ โดยมีกฎกติกาที่เป็นลักษณะเฉพาะถิ่น การเล่นประเภทนี้ เช่น 

• หมากเก็บ เป็นการเล่นพื้นบ้านของไทย นิยมเล่นในภาคกลาง เชื่อว่ามีการเล่นหมากเก็บมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา โดยจะใช้วัสดุ ก้อนหิน กะเทาะให้ค่อนข้างกลม ลบเหลี่ยม เพื่อไม่ให้เจ็บมือ ใช้ก้อนหินจำนวน ๕ ก้อน ขนาดหัวแม่มือ เล่นได้ ๓ – ๕ คน
• เสือกินวัว เป็นกีฬาพื้นเมืองของภาคกลางที่เล่นกันโดยทั่วไปแทบทุกจังหวัดของภาคกลางในสมัยโบราณ นอกจากนี้ยังเป็นที่นิยมเล่นอย่างแพร่หลายในภาคอื่น ๆ พบว่ามีการเล่นเสือกินวัวกันแล้วใน พ.ศ. ๒๔๕๗ ในรัชสมัยของรัชกาลที่ ๖ โดยเล่นกันในงานตรุษสงกรานต์ของกรุงเก่าคือ จังหวัดพระนครศรีอยุธยาในปัจจุบัน  การเล่นเสือกินวัวตามรูปแบบของเก่านั้นนิยมเล่นกันในหมู่คนหนุ่มคนสาวมากกว่าวัยอื่น ๆ ปัจจุบันยังมีการเล่นเสือกินวัวนี้อยู่โดยทั่วไป

2. กีฬาพื้นบ้าน หมายถึง การเล่นที่มีลักษณะแข่งขันมีผลแพ้ชนะ โดยมีกฎกติกาที่เป็นลักษณะเฉพาะถิ่น

• วิ่งควาย เป็นกีฬาเก่าแก่ดั้งเดิมที่มีเอกลักษณ์โดดเด่นชนิดหนึ่งของไทย เป็นการแสดงออกถึงความผูกพันแน่นแฟ้นระหว่างคนกับควายไทยซึ่งเป็นสัตว์ใช้งานเกษตรกรรมสารพัดประโยชน์ที่ทรงคุณค่าคู่บ้านคู่เมือง 
• ตะกร้อ เป็นกีฬาพื้นเมืองของไทยมาแต่โบราณ การเล่นตะกร้อของไทยมีวิธีเล่น ๕ ชนิดคือ ตะกร้อวง ตะกร้อพลิกแพลง ตะกร้อลอดห่วง ตะกร้อข้ามตาข่าย และตะกร้อชิงธง

3. ศิลปะการต่อสู้ป้องกันตัว หมายถึง วิธีการหรือรูปแบบการต่อสู้ที่ใช้ร่างกายหรืออุปกรณ์ โดยได้รับการฝึกฝนตามวัฒนธรรมที่ได้รับการถ่ายทอดกันมา

• มวยไทย มีร่องรอยพัฒนาการมาตั้งแต่สมัยสุวรรณภูมิ เริ่มชัดเจนขึ้นในสมัยทวารวดี รุ่งเรืองในสมัยสุโขทัย อยุธยา ธนบุรี และรัตนโกสินทร์ เป็นศิลปะการต่อสู้ที่มีกลวิธีในการใช้ส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย ได้แก่ มือ เท้า เข่า ศอก อย่างละ ๒ ศีรษะอีก ๑ รวมเรียกว่า นวอาวุธ อย่างผสมกลมกลืน ทั้งในการต่อสู้ป้องกัน ตัวและเชิงกีฬา ศิลปะมวยไทย คือ ศิลปะการต่อสู้ที่ใช้หลักพื้นฐานและทักษะ การต่อสู้ในระดับต่างๆ คือ ท่าร่าง เชิงมวย ไม้มวย และเพลงมวย อย่างผสมผสานกันจนมีประสิทธิภาพสูงสุด ทั้งการรุกและ การรับ

เป็นอย่างไรกันบ้าง เราก็ได้รับทราบถึงวัฒนธรรมอันดีงาม ที่เกิดจากภูมิปัญญาของคนไททยท้องถิ่น ซึ่งเมื่อเอ่ยถึงก็จะรู้ว่าเป็นของท้องถิ่นไหน